Dowladda Algeria ayaa Khamiistan ku dhawaaqday inay jartay xiriirkii diblomaasiyadeed ee ay la lahayd Imaaraadka Carabta (UAE), iyadoo sabab uga dhigtay tallaabooyin ay ku tilmaantay kuwo isdaba joog ah oo “daandaansi iyo colaad” ah oo Abu Dhabi qaaday.
Wasaaradda Arrimaha Dibadda Algeria ayaa sheegtay in tallaabooyinka Imaaraadka ay gaareen heer aan mar dambe la aqbali karin, iyadoo tilmaantay in Algeria ay dhammeystirtay dhammaan dadaalladii lagu ilaalin lahaa xiriirka labada dal.
Wasaaradda ayaa sidoo kale u yeertay safiirka Imaaraadka ee Algiers, iyadoo si rasmi ah loogu wargeliyay go’aanka xiriirka lagu jarayo, waxaana la siiyay 48 saacadood inuu dalka kaga baxo.
Imaaraadka Carabta ayaan weli si rasmi ah uga jawaabin go’aanka Algeria.
Maxaa sababay khilaafka?
Xiriirka Algeria iyo Imaaraadka ayaa sannadihii u dambeeyay sii xumaanayay, iyadoo labada dal ay si weyn ugu kala aragti duwan yihiin arrimo dhowr ah oo gobolka ka jira.
Mid ka mid ah arrimaha ugu waaweyn waa arrinta Saxaraha Galbeed. Algeria waxay taageertaa Jabhadda Polisario oo doonaysa madax-bannaanida dhulkaas, halka Imaaraadku uu taageero sheegashada Morocco ee ku aaddan madaxbannaanida dhulkaasi. Imaaraadku sidoo kale wuxuu qunsuliyad ku leeyahay Saxaraha Galbeed.
Waxaa kale oo jira kala aragti duwanaansho ku saabsan xiriirka Israel. Algeria waxay si adag uga soo horjeeddaa caadiyeynta xiriirka Israel, halka Imaaraadka iyo Morocco ay 2020 xiriir diblomaasiyadeed la sameeyeen Israel, kaddib heshiisyadii Abraham Accords ee uu Maraykanku garwadeen ka ahaa.
Khilaafka labada dal ayaa sidoo kale ku fiday gobolka Saaxil, halkaas oo Imaaraadku uu xiriirro sii ballaaranaya la yeeshay dowlado dhowr ah, iyadoo Algeria ay wajahday xiriir sii xumaanaya oo ay la leedahay qaar ka mid ah dalalka deriska ah, gaar ahaan kaddib afgambiyo militari oo gobolka ka dhacay.
Madaxweynaha Algeria, Abdelmadjid Tebboune, ayaa marar badan si kulul u dhaliilay Imaaraadka, isagoo ku eedeeyay inuu faragelin iyo xasillooni-darro ka abuuro dalal ka tirsan gobolka.
Tebboune ayaa wareysi telefishan oo uu bixiyay bishii July sheegay in Imaaraadku uu meel kasta oo uu ka hawlgalo uu ka tago xaalad dhiig ku daato, isagoo sidoo kale sheegay in Algeria ay dooneyso in Imaaraadku ka fogaado dalka.
Go’aanka cusub ayaa muujinaya heerka sare ee uu gaaray khilaafka u dhexeeya Algiers iyo Abu Dhabi, waxaana laga cabsi qabaa inuu saameyn ku yeesho isku dheelitirka siyaasadeed ee Waqooyiga Afrika iyo gobolka Saaxilka.
