Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud ayaa la kulmay wafdi ka socday Boqortooyada aan walaalaha nahay ee Sucuudi Carabiya oo uu hoggaaminayey Lataliyaha Diiwaanka Boqortooyada Mudane Axmed Binu Cabdicasiis.Madaxweynaha oo ka guddoomay dhambaal ay uga sideen Boqorka dalkaas Mudane Salmaan Binu Cabdicasiis iyo Dhaxal-suge Maxamed Binu Salmaan ayaa dul istaagay mudnaanta ay siineyso Soomaaliya xiriirka taariikhiga ah ee ay la wadagaan walaalahooda Sucuudiga oo ka mid ah dalalka safka hore kaga jira garab istaagga iyo taageerada dalkeenna, xilliyadii adkaa.Kulanka kaddib, Lataliyaha Diiwaanka Boqortooyada Mudane Axmed Binu Cabdicasiis iyo Wasiirka Wasaaradda Amniga Xukuumadda Federaalka Soomaaliya Mudane Maxamed Axmed Sheekh oo Warbaahinta uga warbxiyey booqashada wafdiga ee Soomaaliya ayaa xusay in Boqortooyada Sucuudigu ay diyaar u yihiin in ay Soomaaliya ku garab siiyaan amniga iyo maalgashiga, taas oo door ka qaadan doonta xasiilloonida iyo shaqo abuurka muwaadiniinta Soomaaliyeed.
Baydhabo-{WMN}-Barnaamijka Kulanka Warsan waxaad Caawa kaga boganidoontaan Wareeysiyo aad xasaasi u ah, khudbadiha shirarkii maanta Madaxda Somaliya ay ku qabteen Dalka iyo dibadiisa. waxaa Caawa soo saarey soona jeedinaaya Wariye Yuusuf Sheikh Aden (Qalinle} Dhageysi wanaagsan.
Guddoomiyaha Golaha Shacabka BJFS Mudane Sheekh Aadan Maxamed Nuur (Madoobe) ayaa magacaabay guddiga saaxibtinimada Baarlamaanada Soomaaliya iyo Sacuudiga.Xubnaha Guddiga oo ka kooban 11 Xildhibaan ayuu Guddoomiye Aadan Madoobe faray inay kulankooda ugu horreeya Guddoon ku doortaanSidoo kale Guddoomiyaha ayaa faray Xoghayaha Golaha Shacabka in liiska Guddiga u gudbiyo Safaaradda Sacuudiga si ay ugu sii gudbiso Guddoomiyaha Baarlamaanka Sacuudiga.
Guddoomiyaha Golaha Shacabka ee Baarlamaanka Soomaaliya Sheekh Aadan Maxamed Nuur (Madoobe) ayaa xafiiskiisa ku qaabilay Safiirka Dowladda Isutagga Imaaraadka Carabta Amb. Ahmed Jumah Alromaith.Guddoomiye Sheekh Aadan Madoobe iyo Danjire Alromaith ayaa waxay ka wada hadleen xoojinta xiriirka baarlamaannada Soomaaliya iyo Imaaraadka Carabta, sidii loo xoojin lahaa iskaashiga labada dal.Sidoo kale Guddoomiyaha ayaa ammaanay doorka Dowladda Imaaraadka Carabta ay ka qaadanayaan la dagaalanka Al-Shabaab.
Dagaal kooban oo u dhexeeyay ciidamo ka wada tirsan dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa xalay ka dhacay duleedka degmada Masaajid Cali Guduud ee Gobolka Shabeellaha Dhexe, waxaana dagaalkaasi kasoo baxaya warar dheeraad ah.Dagaalkan dhexmaray ciidamada ka wada tirsan dowladda gaar ahaan kuwa Milateriga ayaa yimid, ka gadaal markii ciidamo ka baxay Muqdisho, kuna sii socday furimaha dagaalka Galgaduud ay ku dhaceen ciidamo kale oo ku sugnaa duleedka Masaajid Cali Guduud.Ciidamada ayaa la tilmaamay inay kala shakiyeen, isla markaana dagaalka uu ka dhex bilowday, maadaama xilliga uu dagaalka dhacaayay ay aheyd saqdii dhexe ee xalay, waxaana dagaalkaasi ka dhashay khasaaro nafeed, sida laga xigtay saraakiil ciidan.Dagaalka ayaa waxaa ku dhintay Taliyihii ururka 2-aad guutada Khaalid Bin Waliid oo lagu magacaabi jiray Kabtan Maxamed Axmed Abshir iyo Askar kale oo ka tirsaneyd ciidamada dowladda, kuwaasi oo ka baxay magaalada Muqdisho.Illaa hadda iyo hadda ma jiro wax hadal ah oo kasoo baxay dowladda Federaalka oo ku aadan dagaalka lagu dilay sarkaalkaas ku baxay isla gacanta ciidamada. Xaaladda ayaa haatan ah mid kacsan, iyadoo oo weli dhaq-dhaqaaqyo laga dareemayo aaga uu dagaalka ka dhacay.
Shirka toddobaadlaha ah ee Golaha Wasiirrada Xukuumadda Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya oo uu guddoominayey Ra’iisul Wasaare Xamsa Cabdi Barre, ayaa lagu ansixiyey Hindise Sharciyeedka Shaqada Soomaaliya oo ay soo gudbisay Wasaaradda Shaqada iyo Arrimaha Bulshada iyo Golaha Maamulka Sare ee Hay’adda Istaatiistikada Qaranka Soomaaliyeed.Golaha Wasiirrada ayaa si aqlabiyad ah u ansixiyey Hindise Sharciyeedka Shaqada Soomaaliya oo ay soo gudbisay Wasaaradda Shaqada iyo Arrimaha Bulshada, kaasi oo wax weyn ka beddeli doona xaaladda iyo xuquuqda shaqo ee shaqaalaha dowladda iyo kuwa shirkadaha gaarka.Waxaa sidoo kale Goluhu ansixiyay Golaha Maamulka Sare ee Hay’adda Istaatiistikada Qaranka oo ay soo gudbisay Wasaaradda Qorshaynta, Maalgashiga iyo Horumarinta Dhaqaalaha oo ka kooban sideed xubnood.Ujeeddada loo magacaabay Golahan ayaa ah, si loo dardargeliyo howlaha iyo shaqada baaxadda leh ee horyaalla hay’adda, loona dhammeystiro sharciyadda dhismaha gole maamul sare oo tayo leh.Kulanka ayaa waxaa Golaha laga siiyay warbixinno la xiriira Amniga dalka, Canshuuraha, Ciyaaraha iyo Arrimaha Xajka, kuwaasi oo laga dhageystay Wasaaradaha Amniga Gudaha, Gaashaandhigga, Maaliyadda iyo Diinta iyo Awqaafta.
Guddoomiyaha Gobolka Banaadir Ahna Duqa Muqdisho Yuusuf Xuseen Jimcaale (Madaale) ayaa maanta dhagax dhigay dhismaha waddo Laami ah oo laga hirgalinayo jidka mara suuqa deegaanka Garasbaaleey ee Gobolka Banaadir, waxaana goob joog ka ahaa guddoomiye ku-xigeenka Amniga iyo siyaasada Gobolka Banaadir.Dhismaha waddadan oo muhiim u ah isku socodka Suuqa deegankan ayaa ah mid ay wada sugayeen maamulka iyo bulshada reer Garasbaaleey maadaama isticmaalka waddadan lagu qabay dhibaato la xariirta burbur iyo dayac xumo balaaran.Guddoomiyaha Gobolka Banaadir Ahna Duqa Muqdisho Yuusuf Xuseen Jimcaale (Madaale) ayaa ugu baaqay bulshada Caasimadda in ay xoojiyaan iskutashiga lagu horumarinayo dib udhiska iyo bilicda Magaalada.
Madaxweynaha maamulka Galmudug Axmed Cabdi Kaariye ayaa caasimadda Galmudug ee Dhuusamarreeb ka furay shir looga hadlayo dib u xoreynta deegaannada Galmudug ay ka joogaan Al-shabaab.Madaxweynaha Galmudug ayaa sheegay in la joogo xilligii la xoreyn lahaa deegaannada Dowladd galmudug Galmudug ee kala ah degmada ee gobolka Galgaduud iyo degaanada kale ee kala ah , Ceelgaras iyo Galhareeri oo dhammaantood ka tirsan Gobolkaa Galagaduud.Madaxweyne Qoorqoor ayaa ugu baaqay qeybaha bulshada Galmudug in la taageero howlgalka degaanadaas looga saarayo Al-shabaab degaanadaas.Hase ‘ahaatee Dowlada Somaaliya ayaa wada abaabulka weji ga labaad ee howlgalka Al-shabaab looga saarayo degaaano ka tirsan Galmudug iyo Hirshabelle oo Xubno ka tirsan Alshabaab ay ku sugan yihiin.
Qoysas ay tiradoodu kor u dhaafayso saddex boqol oo qoys ayaa ka barakacay deegaanadda Go’da wayn, Diri-maraa iyo nawaaxiga buurta Gacan-libaax halkaas oo ay ka taagan tahayXiisad dagaal oo u dhexeysa Ciidamada Soomaaliland iyo kooxo Maleshiyaad ah oo isku aruursaday buurta gacan libaax kuwaas oo halkaas ugaa dhaawaqy in ay yihiin jabhad ka soo horjeeda Xukuumada Soomaliland.Deegaannada Xiisad Colaadeed ay ka jirto ayaa waxaa maalmihii dambe isku hor-fadhiyay rag hubaysan oo sheegay in ay la dagaalamayaan Xukuuamdda Soomaaliland. Dadka deegaannadaas ku haray oo aan barakicin ayaa walwal culus ka qaba in saacadkasta dagaal ka dhici karo agtooda, halisna ay geli karto noloshooda.Xukuumadda Soomaaliland ayaa loogu baaqay in ay wada hadal la gasho kooxdaas iyadoo isku dayo ay sameeyeen xildhibaano ka tirsan Golaha wakiilada Soomaaliland iyo Salaadiin si ay xal uga gaaran xiisada ka taagan buurta gacan libaax balse aysan u suurta gelin.